Ülkemizin 6.büyük ili Gaziantep’in güneydogusunda Suriye sinirinin sifir noktasinda yer alan, ilçenin dogusunda FIRAT Nehri ve Birecik, Kuzeyinde Nizip, Batisinda Oguzeli bulunan Karkamis 3500 merkez nüfusu ile Gaziantep’e 75 Km uzaklikta olup ilin en küçük ilçesidir. Ilçe 3637 enlemler ile 3738 boylamlari arasinda kalmaktadir. Ulasim Gaziantep'ten günün belirli saatlerinde Karkamis 'a dolmus seferleri bulunmaktadir. T.C.D.D yollarinin tarifeli tren seferleri bulunmaktadir. Ayrica Gaziantep ve Nizip üzerinden günün her saati Karkamis 'a dolmus ve taksi bulmak mümkündür. <img src="Resim kaynağı " </img Karkamis Ilçesi Gaziantep ilinin güneydogusunda 3500 nüfuslu küçük bir ilçedir.Gaziantep'e uzakligi 75 Km dir. Ilçenin dogusunda Firat Nehri ve Birecik ilçesi,batisinda Oguzeli Ilçesi, Kuzeyinde Nizip Ilçesi, güneyinde ise Suriye devleti yer almaktadir.Ilçe topraklarinin tamamina yakini %95'e yakini tarima elverisli olup genellikle düz bir yapiya sahiptir. Ilçe merkezinin yer aldigi genis ve düz ovaya Barak ovasi adi verilir. Cografik olarak kayda deger Suriye sinirlarinda yer alan Esme dagi adi verilen küçük bir dag mevcuttur. Ilçe sinirlarinda ormanlik alan yoktur fakat fistik bahçeleri adeta ormani andirircasina uzanip gitmektedir. Firat Nehrinin Türkiye sinirlarini terk ettigi yer Karkamis' tir. Karkamis ve barak ovasindan Firat'a dökülen irili ufakli birkaç tane dere bulunmaktadir. Ilçe merkezinden geçen Yassi Geçit deresi, Elif oglu deresi, Koyun bat deresi. 1Sudökülgen deresidir. Iklim olarak ta Karkamis yazlari sicak kurak kislari ise az yagisli ve iliman geçer. Yaz aylari sicak olmakla beraber geceler serindir. En soguk aylari bir çok bölgenin yaz sicaklarina esittir. Yillik sicaklik ortalamasi 27 derecedir. Nispi nem oranin %31civarindadir. Yillik ortalama yagisli gün sayisi 55dir. Karkamis kurak bir iklime sahiptir. Bahsetmeden geçemeyiz birde höyüklerimiz vardir.Yuvarlak sivri ve uzun toprak yiginlaridir. Karkamis ilçesine bagli Akça köy, Arik dere, Ay yildiz, Bes kiliç, Çiftlik, Subagi, Yazir köylerinde 10 adet höyük bulunmaktadir. Bu höyükler 15.09.1994 yilinda 1379 sayili kanunla kültür varliklari arasina katilmistir.
Karkamış – İstanbul- Bağdat demiryolu ile Fırat Nehrinin kesiştiği yerde Fırat nehrinin batısındadır. Karkamış, Mezopotamya-Mısır ve Anadolu yollarının kavşak noktasında bulunması dolayısıyla ilk çağlardan günümüze kadar kesintisiz bir yerleşim noktası olmuş ve bu nedenle bir çok medeniyeti bünyesinde toplamıştır.
Günümüzde aynı adı taşıyan ilçe merkezinin güneyine düşen antik kent bir sınır kenti durumundadır. Suriye sınırında bulunan Karkamış harabelerinden batıdaki iç kale ve şehir Türkiye topraklarında, güneyindeki dış kale ve şehir ise Suriye topraklarında bulunmaktadır kentin önemi antik dönemlerdeki stratejik konumundan kaynaklamaktadır. Karkamış harabelerinde bir çok ilim adam tarfından kazı çalışmaları yapılmıştır. Bu kazılardan ilki 1878 yılında İngilizler tarafından yapılmış olup, Karkamışta hiyeroğlif yazılı tabletler bulunması bir anda ilim camiasının ve araştırmacıların ilgisini çekmiştir.
Yapılan ilmi kazılardan kentin Neolitik dönemden günümüze kadar daima iskan gördüğü, ayrıca gçmiş dönemlerde çok önemli bir sanat ve kültür merkezi olduğu anlaşılmıştır. Burada yapılan bir çok araştırmanın detaylı sonuçları yayınlanmış olup, ele geçirilen bir çok kıymetli ve nadide eserler Dünya müzelerinde bulunmaktadır. Gılgamış Destanı, Geç Hitit Döneminin de Karkamış şehrinin ortostları üzerinde tasvir edilmiştir. Bu ortostatların bir kısmı yerlerinden sökülerek Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesine götürülmüştür. Karkamışta bugün iç ve dış şehir surları, tapınak vehilani tipi evlerin kalıntıları göze çarpmaktadır. Dış surun anıtsal girişi batı taraftadır. Buradan iç kaleye, biri batıdan biri de güneyden olmak üzere iki giriş ile geçilir.
Bugün tam Suriye sınırında askeri bölgede mayınlarla kaplı alanda bulunan Karkamış ziyaretçiler tarafından gezilememektedir. Yakın tarihte mayınların temizlenip turizme açılacağı müjdesi çok olumlu bir gelişme olarak degerlendirilmektedir. Antik kentin mayınlardan temizlenmesi Gaziantep ve bölge turizmin gelişmesine ve turizm potansiyelinin artışına büyük katkı sağlayacaktır.
19. yüzyıl sonlarında Osmanlı Devletine çok yakın görünen Almanya 1888’de Haydarpaşa-İzmit demiryolu işletme ve İzmit-Ankara demiryoluna inşa etme hakkını aldı. Bu demiryolunun Samsun, Sivas ve Diyarbakır üzerinden Bağdat’a kadar uzatılması da şart koşuldu. Böylece Anadolu Demiryolu Kumpanyası doğdu ve Türkiyede ilk Alman demiryolculuğu başlamış oldu. Bu durum aynı zamanda Alman ekonomisinin Türk topraklarına giriş sağlanmış, ayrıca Almanların asıl hedefi olan tüm Ortadoğuyu etkisi altına alma yolundaki bir adımını oluşturmuştur. 1899 yılında Konya’da Bağdat’a uzanacak demiryolu yapım hakkıda Almanlara verildi. Fransa’da Almanyadan belli bir hisse aldı. Tarihi Fırat demiryolu köprüsüde İstanbul – Bağdat-Basra demiryolu hattının bir parçası olarak 1911-1913 yıllarında Almanlar tarafından Alman ve Fransız teknolojisi ile inşa edilmiştir. Toplam uzunluğu 870 metredir. Köprünün güneyinde 80 santimetre genişlikte yaya yolu mevcuttur. Köprü 10 adet ayak üzerine kurulmuştur. Halen demiryolu ulaşımında kullanılan köprü aynı zamanda Suriye ile olan sınırı da belirlemektedir. Karkamış ilçe merkezinin 1,5 km güneydoğusunda bulunan köprü Fırat nehrinin Türkiye topraklanını terettiği noktadır. Resim kaynağı
Ülkemizin birçok yerinde görülmekte birlikte özellikle Güneydoğuda yaygın olan hüyükler ilçemizdede bulunmaktadır. Son yıllarda tarihi dokuları koruma altına alınmıştır. Tarih içerisinde başta haberleşme ve koruma olmak üzere çeşitli amaçlarla kullanıldığı bilinen hüyükler doğal olmayıp, sonradan insan eliyle yapılmıştır. Hüyükler büyüklük bakımından özdeşlik göstermektedir. Şekil olarak yuvarlak bir yapıdadır.
Karkamış ilçesine bağlı Akçaköy, Arıkdere, Ayıldız, Beşkılıç, Çiftlik, Subağı ve Yazır köylerinde bulunan 10 adet hüyükten yedisi Adana Kültür ve Tabiat Varlıkları Korumu Kurulu Müdürlüğünün 15.09.1994 tarih ve 1379 sıyılı yazısı ile 2863 ve 3386 sayılı yasaları gereği korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tespit edilmiş ve 21.09.1994 tarihinde tapu kütüğüne gerekli şerh işlenmiştir.
Karkamış ilçesi Güneydoğu Anadolu bölgesinde yer almaktadır. Yüzölçümü 341.000 M2,rakımı ise 365 metredir.Gaziantep il merkezine 75 Km.lik bir yol ile bağlıdır.Karkamış ilçesinin doğusunda Fırat nehri,batısında Oğuzeli ilçesi,kuzeyinde Nizip ilçesi,Güneyinde Suriye devleti yer almaktadır.
İlçe topraklarının % 95’i tarıma elverişli olup,düz ovalık bir arazi özelliğine sahiptir.Gaziantep ovasının devamı sayılan Barak ovası Fırat nehri ve Suriye sınırına doğru alçalır. Birecik ilçesi sınır boyunda ve ilçenin kuzey doğusunda bulunan aşağı Barak ovası ise engebeli bir yapıya sahiptir.
Belli başlı akarsu olarak, Karkamış ile Birecik sınırlarını oluşturan ve Suriye’ye doğru akan Fırat nehri bulunmaktadır. Fırat nehri ile bağlantılı irili ufaklı pek çok dere yatağı mevcuttur. Bunlardan belli başlı Karkamış,Kelekli ve Elifoğlu dereleridir.
İlçede bitki örtüsü yönünden zeytin,fıstık,bağ ve azda olsa meyve ağaçları bulunmaktadır.
İklimi ise,tipik Akdeniz iklimi olup,yazları sıcak ve kurak,kışları yağışlı ve nispeten ılıman geçer,yazların sıcak geçmesine rağmen,geceleri serindir. Yıllık sıcaklık ortalama 27 C’,Aralık ayı hava sıcaklığı 13 C’ olup,Temmuz ayı ise 39 C’dir.Ortalama nisbi nem oranı % 42’dir.Yıllık ortalama yağış miktarı Km2’ye 334.2 mm3 olarak tespit edilmiştir. Yağışlar yıllara göre çok istikrarsızdır. Bir yıl artan yağış,ertesi yıl bunun yarısı kadar olduğu gibi üstüste kurak geçen yıllara da rastlanılmaktadır. Ayrıca Nisan yağmurları bölgenin suya olan ihtiyacını karşılaması açısından zirai yönden hayati öneme haizdir. Yağış yüklü bulutlar ve rüzgarlar genellikle kuzey-batı istikametinden gelir.
GAP projesi kapsamında bulunan ve ilçemize 7 Km uzaklıkta, Gürçay köyü yakınlarında Fırat nehri üzerinde yapılan Karkamış barajının faaliyete geçmesi nedeniyle ilçenin iklim yapısında büyük değişiklik meydana gelmesi beklenmektedir.
Karkamış İlçesi yakınında, Fırat’ın batı kıyısında, Türkiye-Suriye sınır hattı üzerinde, Yakındoğu Arkeolojisi’nin en önemli yerleşimlerinden Karkamış Antik kenti yer almaktadır. Kent; M.Ö. II. bin yılda, Anadolu’dan, Mezopotamya’ya ve Mısır’a uzanan yolların önemli bir kavşak noktasında yer alıyordu. Karkamış Krallarından söz eden ilk belgeler, M.Ö. 1700’e doğru ortaya çıkar. M.Ö. 1650’li yıllarda, Hitit Kralı Hattuşili 1, Karkamış ve çevresindeki kentleri alarak, kuzey Suriye yolunun güvenliğini sağladı. Daha sonra, Mitanniler’in egemenliği altına giren kent, Şuppiluliuma I. döneminde yeniden Hititlere bağlandı. Karkamış artık, çoğu büyük Hitit Kralları soyundan gelen ve İmparatorluğun Suriye’deki topraklarını denetim altında tutan bağlı krallar tarafından yönetiliyordu. Hitit İmparatorluğu’nun M.Ö. XII. yüzyıl başlarında yıkılmasından sonra kent, yeni kurulan çok sayıda Geç Hitit Krallığından birinin merkezi oldu. Asur Kralı Acurnasirpal II’nin Suriye Seferi (M.Ö. 876-866) sırasında, haraca bağlanan Karkamış, M.Ö. 717’de Asur Kralı Sargon II tarafından yakılıp yıkılarak, Asur topraklarına katıldı. George Smith’in (1876) Cerablus yakınındaki kalıntıların, Karkamış’a ait olduğunu bulmasından sonra, Hogarth, Lawrence, Campbell-Thompson ve Woolley, 1878-1881, 1911-1914 ve 1919-1920 yılları arasında kentte British Museum adına kazı çalışmaları yapmışlardır. Kalenin bulunduğu tepede, tarih öncesi kalıntıların yanı sıra, Erken ve Geç Hitit dönemlerinden iki ana yerleşim yeri saptanmıştır. Dış Kent, İç Kent ve Kale olmak üzere üç bölümden oluşan dikdörtgen planlı Karkamış’ta; yönetsel ve dinsel işlevli yapılar, kentin çekirdeğini oluşturmaktaydı. Yapılar; Hitit-Asur üslubunda kabartmalarla kaplı siyah bazalt ve beyaz kireç taşı ortostatlarla süslüdür. Bulunan kabartmaların çoğunluğu, Geç Hitit dönemine tarihlendirilmektedir. Bu kabartmalar, Tanrıça Kupapa ve onun adına yapılan tören alayındaki askerlerin, rahiplerin, çeşitli hayvanları taşıyan kişilerin, uzun ve düz kılıçlarla silahlanmış prenslerin, savaş arabalarının, karışık yaratıkların, koruyucu hayvanların yer aldığı tören alayı betimlemeleriyle M.Ö. I. Bin yıl başlarındaki yaşam biçimine, giysilerine ve kültürüne ışık tutmaktadır. Karkamış kabartmalarının, büyük çoğunluğu bugün Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nde sergilenmektedir.Suriye sınırında mayınlı askeri sahada bulunan harabeler, mayınlardan temizlenmeyi beklemektedir. (NOT: Günümüzde Karkamış harabeleri askeri bölgede olduğundan ziyarete kapalıdır. Ziyaret için Genel Kurmay Başkanlığı’ndan izin alınması..gerekmektedir.)
