Turlu Köyü Camii

Halil Eker Üye

Üyelik: 2007-07-16 Herkese açık mesaj: 29

2026-10-09 06:00:01#338294

Halil Eker, Nizip’teki Mimari Eserler, yüksek lisans tezi, Yüzüncü Yıl Üniversitesi, 2006. Bu metin 2006 yılındaki tespitleri aktarır.

KATALOG NO : 3.1.1.6
YAPININ ADI : TURLU KÖYÜ CAMİİ
BULUNDUĞU YER: Nizip ilçesinin kuzeyinde Turlu Köyü’nde
bulunmaktadır.
ÇİZİM NO : 8
RESİM NO : 46-50

TARİHÇESİ

Müftülük kayıtlarına göre cami, 1883 yılında inşa edilmiştir. Değişik zamanlarda tamirler görmüştür. Caminin üst örtüsü açılmış ve betonarme ile kapatılmıştır. Yapı günümüzde ibadete açıktır.

YAPININ TANIMI

Sade bir görünüme sahip olan cami Nizip ilçesinin Turlu Köyü’nde yer almaktadır. Kuzey-güney doğrultusunda meyilli bir arazi üzerine bina edilmiştir.

Düzgün kesme taş malzeme ile inşa edilen cami, dikdörtgen planlı harim, bir minare ve küçük bir avludan oluşmaktadır. (Bkz. Çizim: 8) Avluya kuzey cepheden açılan bir kapı ile girilmektedir.

Dıştan 13.50x12.40 m. ebatlarında kareye yakın dikdörtgen bir plana sahiptir.

Doğu cephe, camiye bitişik yapılan bir evden dolayı kapatılmıştır. Bu cephede düz atkı taşlı ve madeni şebekeli üç pencere açılmıştır.

Güney cephede, mihrabın dışarıya taşıntı yaptığı yerin iki yanında birer pencere vardır. Bu pencereler de doğu cephedeki pencerenin bir tekrarı durumundadır. Dikdörtgen açıklıklı, düz atkı taşlı ve madeni şebekelidirler.

Bu cephede de harime açılan dikdörtgen açıklıklı, düz atkı taşlı ve madeni şebekeli üç pencereye yer verilmiştir. (Bkz. Foto: 46)

Harimin kuzeyi, ortada dikdörtgen açıklıklı ve düz atkı taşlı kapı ile bunun iki tarafına yerleştirilmiş dikdörtgen açıklıklı, düz atkı taşlı ve madeni şebekeli birer pencere bulunmaktadır. (Bkz. Foto: 47)

Harime son cemaat yerindeki üç kapıdan girilmektedir.

İçten 11.50x10.40 m. ebatlarında kareye yakın dikdörtgen bir mekân olan harimin üst örtüsü ortada iki sıra halinde dört payeye ve bunların tam karşısında duvara bağlı dört ayağa oturmaktadır.

Kıble duvarının tam ortasında, kapı ile aynı eksende mihrab nişi bulunmaktadır. Duvardan taşıntı yapmayan mihrab 0.87 m. genişlik ve 2.40 m. yükseklikte dış ölçülere sahip dikdörtgen görünüşlüdür. Mihrabı çerçeve, hücre ve basık kemerli kavsara gibi unsurlar teşkil etmektedir.

Çerçeve hücrenin iki yanındaki hafif girintilerle sınırlandırılmıştır. Bu şekli ile dışa taşırılmayan mihrabı duvardan ayırıcı bir unsur olmaktadır. Hücre 0.87 m. genişlik, 0.55 m. derinlik ve 2.40 m. yükseklikte yarım daire planlıdır. Yüzeyinde herhangi bir süsleme yoktur. Yalnız sonradan içi yağlı boya ile boyanmıştır. (Bkz. Foto: 49)

Mihrabın sağında duvar içine yerleştirilmiş merdivenlerle çıkılan yeni yapılmış ahşap minber bulunmaktadır. (Bkz. Foto: 48)

Caminin kuzeybatı köşesinde yer alan ve yapıya sonradan eklenen minare kare kaideli, silindirik gövdeli ve tek şerefelidir. Kaidenin doğu tarafında bulunan dikdörtgen açıklıklı düz atkı taşlı bir kapı ile minareye girilmektedir.

Minarenin gövdesine iki adet bilezik yerleştirilmiştir. Minarenin şerefe altı en altta baçini denilen duvar içine yerleştirilmiş çinilerden oluşan bir bölüm onun üstünde dikine yerleştirilmiş yarım yuvarlak silmelere yer verilmiştir. Bu silmelerin üst tarafında ise şerefe altını çevreleyen yatay silmelere yer verilmiştir. Şerefeye basık kemerli, dikdörtgen açıklıklı bir kapı ile geçiş sağlanmaktadır. Minare petek, külah ve alemle son bulmaktadır. (Bkz. Foto: 50)