Erkan ÇELEBİ
ecelebi@hurriyet.com.tr
Zeytinyağı ’cadu-cum’la 420 milyon YTL’yi buldu
ROMALI asiller için kullanılan ve "cadu-cum" adı verilen yöntemle dalından toplanan zeytinler taşla ezilerek elde edilen doğal ürünler sayesinde, Türk zeytinyağını dünyanın en kalitelileri arasına yükseltti. Markalı ve ambalajlı zeytinyağı ihracatı 70 ülkeye yayıldı, pazar da 420 milyon YTL’ye çıkardı.
Organik yağların yarım litresi 55 YTL’yi buluyor.
ALACALANMA döneminde rengi yeşilden mora dönüşmeye başlayan zeytinleri, dalından tek tek toplayıp, Romalılar’ın Cadu-cum adını verdikleri taşla ezme yöntemini asırlar sonra yeniden uygulayarak, soğuk sıkma işleminden geçiren üreticiler, elde ettikleri doğal zeytinyağlarla pazarı, bir anda 420 milyon YTL’lik hacme ulaştırdı. Her derde deva bu markalı ve ambalajlı zeytinyağı ihracatını 70 farklı ülkeye yayan Türk firmaları, sonunda ürünlerini dünyanın en kaliteli zeytinyağları arasına sokmayı başardı.
KAPIYI TARİŞ AÇTI: Binden fazla üreticinin faaliyet gösterdiği pazarda, Tariş’in Küçükkuyu Kooperatifi’yle yaptığı işbirliği sonucunda üretimini gerçekleştirdiği ilk organik ürünlerin Belçika’da "Grand Gold Ödülü"nü kazanması, Harrods mağazalarına kadar kendi markasıyla girmesi ve dünya pazarlarından büyük talep görmesi, Komili başta olmak üzere Kristal, Kırlangıç, Ekiz, Ülker, Verde gibi önde gelen markaların da doğal ve organik zeytinyağı üretimine başlamasına yol açtı. Bunları, Alyattes Organik Tarım Çiftliği, Sadece Zeytin, Laleli, Z Organik, Oro gibi butik çapta doğal ve organik üretimi gerçekleştiren firmalar izledi.
FİYATTA DA FARK YARATIYOR: Arkadaşımız Mehtap Özcan’ın yaptığı araştırmaya göre, 10 farklı kategoride zeytinyağı üretimi gerçekleştiren Romalılar, ağaçtan toplanmış zeytinlerden elde edilen yağlara, "cadu-cum", fazla olgunlaşması nedeniyle yere dökülmüş, zedelenmiş hastalıklı zeytinlerden elde edilen yağlara da "cibbarim" diye adlandırıyorlardı. Bu yağlardan cadu-cum, Romalı asillerin sofralarında eksik olmazken, köleler ise cibbarim’le yetiniyordu. Cadu-cum yöntemiyle üretilen zeytinyağının yarım litrelik şişesinin fiyatı 55 YTL’ye kadar çıkabiliyor. Bu yağlarda asit oranı, 0.3’e kadar geriliyor.
PAZAR YÜZDE 40 BÜYÜDÜ: Zeytinyağı pazarı, 70 bin tonluk tüketimle 420 milyon YTL’lik hacme ulaştı. Tüketimin 35 bin tonu marketlerde ambalajlı ve markalı olarak satılırken, yaklaşık 25 bin tonu yöresel üretim gerçekleştirenler tarafından pazarlanıyor. 3-5 bin ton arasında değişen zeytinyağı ise tenekeler halinde markasız olarak pazarlanıyor.
60 bin tonluk ihracat var
Yılda ortalama 60 bin ton zeytinyağı ihraç ediliyor. Bunun yüzde 85’ini dökme olarak gerçekleştiren firmalar, doğal ve organik yağ üretimine başlamalarıyla markalarıyla gerçekleştirdikleri ihracatın payı yüzde 15’lere ulaştırdı.
Son yıllarda başta Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği olmak üzere Kristal, Verde’nin markalı ihracat hızla artıyor.
Başta İspanya, İtalya, ABD olmak üzere Japonya, Kanada, Avustralya, Orta Doğu ve Güney Amerika ülkeleri ile birlikte yaklaşık 70 ülkeye zeytinyağı ihracatı gerçekleştiriyor.
Hangi organik yağı hangi şirket üretiyor
TARİŞ: Marketlerde yarım litresi 19 YTL’ye satılan Erkence’yle zeytinyağında ilk Grand Gold Ödülünü kazanan firmanın, Aurum adlı soğuk sıkma ve taş baskı adlı ürünü de bulunuyor. Aurum’un yarım litresi 56 YTL’ye satılırken, İlk El adlı zeytinyağının yarım litrelik şişesi 28 YTL’ye satılıyor.
KOMİLİ: Üretim yöntemine göre isimlendirilen Komili Erken Hasat, Taş Baskı ve Cold Pressed ürünlerinin yarım litresi marketlerde 19 YTL’ye satılıyor. Organik tarım yöntemiyle Ayvalık yöresinde yetiştirilen zeytinlerden elde edilen Komili Organik Sızma Zeytinyağı’da bulunuyor.
SADECE ZEYTİN: Ne Extra Oleas adıyla üretilen zeytinyağı, 2006 yılında Zurih İnternational Olive Oil Award ödülünü aldı. Ayvalık Soğuk Sıkma zeytinyağının yarım litresi 24 YTL’ye marketlerde satılıyor. Artvin zeytinlerinden üretilen Butko adı verilen soğuk sıkma zeytinyağlarının yarım litresi de 39 YTL’ye market raflarnında yerini alıyor.
ORO OLİVE OİL: Şirince yöresine ait koku ve tad üstünlüğünü tüm özellikleriyle taşıyan organik zeytinyağı Oro Olive Naturel Sızma zeytinyağı 0.5, 0.8 ve 2.0 olmak üzere üç farklı asit değeri içeriyor. Bu yağların yarım litresi 9 YTL’den başlıyor.
KIRLANGIÇ: Yeni ürünü Çökeltme Filtresiz Sızma Zeytinyağı soğuk sıkma yöntemiyle sıkıldıktan sonra filtre edilmeden şişeleniyor. Doğallığında kaynaklı içerisinde zeytin parçacıkları bulunan ürünün 1,5 litresi marketlerde 23 YTL’ye satılıyor.
LALELİ: Extra Virgin natürel sızma zeytinyağı, erken hasat zeytinlerin zedelenmemiş olanları seçilerek soğuk sıkma yöntemiyle üretiliyor. Filtre edilmeyen bu ürünün yarım litresi 20 YTL’ye satılıyor.
ALYATTES ÇİFTLİĞİ: Organik üretim için gerekli işlemleri tamamlayarak, uluslararası sertifikasyon kuruluşu olan Ecocert ile 2004 yılı itibariyle çalışmaya başlayan firmanın 750 litrelik zeytinyağı marketlerde 24 YTL’ye, 1,5 litresi ise 38 YTL’ye satışa sunuluyor. rganik zeytinyağı üretimi yapan firmanın 10 bin 650 zeytin ağacı bulunuyor.
AYVALIK GIDA: Kendi yetiştirdiği zeytinleri kullanarak ürettiği ve asit oranı 0.5 ve 0.7 olan filtre edilmemiş zeytinyağlarını, Z Organik Sızma adıyla pazarlıyor. Litresi 9 YTL’ye satılan bu yağları, internet üzerinden de sipariş edilebiliyor.
EKİZ: Naturel Sızma ve Riviera7nın yanı sıra Organik Sızma Zeytinyağı da üreten firma, müşterilerin talebine göre istenilen marka adıyla özel üretim de gerçekleştiriyor.
