Geçtiğimiz günlerde Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatı ile Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Van’ın Gevaş İlçesi bulunan Van Gölü Sahili’ndeki Akdamar adasında yer alan Ermenilere ait tarihi Akdamar Kilisesi’nin restorasyonu tamamlandı ve turizme açıldı.
Anıtlar Yüksek Kurulu Ne iş yapar? Nizip Kilisesi'nin bitmek bilmeyen çilesi!
Nizip Kilisesi’nin bitmeyen çilesi!Nizip’e Miladi 489 yılında inşaa edilen Nizip kilisesi Dünya tarih mirası tarihi yapılar içinde yer alan en eski yapıtlardan bir tanesidir. 2I Nisan (12 Rabiulevvel) 571 Pazartesi günü Hz.Muhammed’in (sav) dünyaya teşrifleri ile yeryüzünde vukuu bulanan enteresan olaylar içinde çatısı uçan üç büyük kileseden birisi de Nizip kilisesidir.
İslamiyetin doğuşu ve yükselişi sırasında birçok haçlı seferine ev sahipligi yapan ve adeta Batıdan gelen haçlı güçlerinin uğrak yeri olan Nizip kilisesinin kaderi 1071 yılındaki Malazgirt zaferinden sonra tersine dönmüştür. Kilise, Müslümanların eline geçmesinden sonra tarihin hiçbir döne-minde yıkılmadı ve tahrip edilmedi.Zaman zaman han olarak kulanıldı.
Birçok kez bazı yerleri desteklenerek onarıldı. Tarihi kayıtlarda en son restorasyonunu 1789 yillarinda Osmanlı Padişahı 1.Abdulhamid’in fermani ile gördügüne ve cami yapıldığına rastlıyoruz. Nizip kilisesi bu restorasyondan ve fermandan sonra mabet olarak bundan sonraki vazifesini 150 yıl kadar Cami olarak sürdürmüştür. Ancak Osmanlı İmparatorluğunun son dönemlerindeki bazı uygulamalar nedeni ile cami olma vasfından çıkartılmıştır. Cumhuriyet döneminde ise tamanen kaderine terkedilmiş halde harebeye bırakılmıstır. İlçe yöneticileri tarafindan zaman zaman depo olarakda kullanılmıştır. Nizip kilisesi Abdülmecid’in fermanı ile restore edildiginden bu yana yaklaşık 220 yıldır restore edilmemiştir. Bu tarihi yapının biran önce restore edilerek Nizip’e kaza-dırılması gerekiriyor. Uzun bir süreden beri dile getirilen bu istek nihayet 2006 yılının Haziran ayında sevindirici bir gelişme ile Nizip halkına duyrulmuştur. Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün Nizip kilisesi ile ilgili bir bakım ve restorasyon projesi hazırladığı haberi tüm Nizip halkını heyacanlardırdı. Ancak Anıtlar Yüksek Kurulu bu projeyi halen inceleme aşamasındadır. Ne zaman onay verilir bilinmiyor.
Ancak, yine de tarihi yapıtlar ile ilgili merkezi hükümetin alacağı herhangi bir ödenek ve restorasyon çalışması bu tip engelleri de aşabilmektedir. Bunun son örnegi Akdamar kilisesidir. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatıyla Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Van'ın Gevaş ilçesindeki Van Gölü sahilinde bulunan Akdamar Adası'nda Ermenilere ait tarihi Akdamar Kilisesi'nin restorasyonu tamamlandı ve turizme açıldı. 2005 Yılının mayıs ayında başlayan restorasyon çalışmalarına bugüne kadar 2 milyon 600 bin YTL harcandı. Tabiki restorasyon çalışması da Anıtlar Yüksek Kurulunun verdigi izinle yapılabilmiştir. Özellike turizme yönelik olarak Müze niteligindeki bu tip tarihi eserlerin restore edilmesi ve hizmete açılması birçok yönden olumlu yansımalarının olduğu bu örnek ile ortaya çıkmıştır.Turizm potansiyeli açısından Van ilinin özel bir konumu olsa da Akdamar Kilisesinin benzeri bir kaderi olan Nizip Kilisesi’nin de bu tip bir çalışma ile turizme kazandırılması gerekmektedir. Bu tip eserlerin restorasyonu bir dünya kültür mirasının yaşatılması ve bizim kültürümüzde, tarihimizde var olan kültürler arası ve dinler arası hoşgörünün bir yansıması olarak önemli bir mesaj içermektedir.
Van Gölü'ndeki Akdamar adasında bulunan kilise M.S.915-921 yılları arasında Ermeni Kralı I. Gagik tarafından mimar ve aynı zamanda Keşiş olan Manuel’e yaptırıldı.Dört kollu, haç biçiminde bir planı olan bu tarihi eser taş işçiliği ve duvarlarındaki kabartma figürlerle Ermeni mimarlığını en önemli yapıları arasında yae almaktadır.Akdamar Kilisesi Nizip Kilisesinden 426 yıl sonra yapılmış bir kilisedir.Yani tarihi yapıt olarak Nizip kilisesi daha tarihi bir öneme sahiptir.Türkiye’nin Avrupa Birligi Süreci,Ermeni-Türk ilişkileri ve Hrant Dink cinayetinin toplumda yaratmış olduğu havaya denk düşen Akdamar Kilisesinin restorasyonna degişik yorumlar yapılsa da tarihi bir kalıntı olarak ve özellikle müze niteliginde restore edilmesi sevindirici bir gelişmedir.Nizip bölgesindeki Turizm potansiyeline paralel olarak Nizip kilisesinin de aynı şekilde turizm kazandırılmasını tüm bölge halkı talep etmektedir.Bu konunun üst düzey yetkililer aracılığı ile sürekli gündemde tutulmasında fayda vardır.Akdamar kilisesi de Nizip Kilisesi için iyi bir referans olmuştur. Hatta işadamı Hasan Çapan “Kilise’yi versin ben Şanlıurfa’dan taş ustaları getirtip aslına uygun olarak restore ettiririm” demişti.
haber: www.Nizipdenge.com
turizm işi bana gore hem ters hemde memlekette ve yakın bolgelerde kilise yok. bence kaymakamLık bir an once el atıpda bu kiliseyi camii 'e dönüştşrmesi lazım... bu benim fikrim
Turizm sektörü çok ciddi bir sektör. Tarihi kilisenin restorasyonu yapılmasının ardından hemen verim alınmayabilir. Ancak yapılacak olan restorasyon uzun vadeli olacak ve Nizip turizmi için bence çok önemli bir adımdır. Yapılması gerek diye düşünüyorum.
Konuyu farklı boyuta taşımayalım,neticede tarihi bir eser....restore edilip zeugmadan çıkarılan eserlerin sergilendiği bir müze şeklinde turizime hizmet vermesinin faydası olacağı kanısındayım...
kilisenin restore edilmesi için müracaat var ama anıtlar yüksek kurulundan yıllardır cevap yok restorasyonu için işadamı hasan çapan talipli olmuştu hatta urfadan taş ustaları getirtip aslına uygun yaptırırım demişti.van akdamar kilisesi başbakanın talimatıyla restore edildi Nizip kilisesi daha eski olduğu halde atıl vaziyette duruyor restore edilse her şekilde fayda sağlar gerek müze gerek kilise
Kilise turizmi?
Bu karlı işi acaba hristayan ülkeler yapmıyor? Orlarda yüzlerce cami-tabi hala ayakta iseler- var, onları restore etmiyorlar?
Akıllı olmak gerek. Ermenşer şimdi akdamardaki müzeyi kiliseye çevirmek istiyorlar!!
Kaldıki Nizipte kilseye ihtiyaç yok, devletin fazla parasıda.
Bakın israil harıl harıl mescidi aksayı yıkmak için uğraşıyoruz biz ise kilise onarıyoruz.
Tarihi dokusu olan kiliseyi Faaliyet halinde olan bir kilise yerine güzel bir müze yapmak güzel bir fikir olabilir...
Nizip'in en eski eserlerinden biridir müze...
birde orası müze deyip karalamak güzel değil düşünün ayasofyada müzedi sonra altın tepsi de hristiyan halkı Türklere verdi ve bu müzede bizim topraklarımızda orası ile barışık olup Nizip'e faydalı bir yer yapalım...
hep böyle diye diye geri kalıyoruz Nizipteki kilise ,kilise veya müze olsa ne olur bundan kazançlı Nizip çıkar atıl durmasımı iyi yaıpılıp insanların nizibe gelmesimi .tabiki camilerimize de sahip çıkalım tarihi değerlerimizede o zaman zeuğma falan gibi işlerle hiç uğraşmayalım kapatıp üstünü işimize bakalım
arkadaşlar burada ki amaç kiliseyi restore edip hiristiyanların hizmetine sokmak onlara hizmet etmek değil haşaaa....Sadece tarihi bir yeri olan bu kiliseyi restore edip müze olarak zegumadan çıkan eserlerin sergilenmesi ve Nizipe turizim alanında katkı sağlamak....lütefn konuyu başka boyutlara taşımayalım...hepimiz elehamdülillah müslümanız ve sadece müslümanlığa hizmet ederiz...
Nizipte hristiyan varsa ibadete de açılabilir. ama bildiğim kadarıyla hristiyan yok. arkadaşlar avrupanın her yerinde cami var. biz de de ihtiyaç olduğunda kilise olması doğaldır.ancak Nizip kilisesi kilise olarak kalmalı ve restore edilip turizme açılmalı.
Allah aşkına ne yapacaksınız elin gavurunun ibadet yerini.Öncelikle biz kendi camilerimizi kendi okulumuzun eksiklerini giderelim.Tarih düşmanı gibi konuşuyor olmuş olabilirim ama öncelikle can sonra canan.
bakın müze müd.yrd.cısı söz vermiş bir müze yapın zeugmadan çıkan mozaikleri size verelim demiş burada sergileyin demiş bu kilise restore edilip işte bu anlamda kullanılabilir,tarih kokan bu kilise tarihin sergileneceği bir yer olabilir...
NASTURİLİK
V.yy başlarında ortaya çıkan ve İsa'nın, Tanrı degil Tanrısal özellikler taşıyan bir insan olduğunu ileri süren bir Hıristiyanlık mezhebidir. Kurucusu Nestorias keşiş olarak bir süre Antakya dolaylarında bulunduktan sonra Bizans Kilisesi Başpatrikliği'ne getirilmiş bir din adamıydı.İsa'nın Tanrı olduğunu ileri süren Papaz Arius'a karşı yürüttüğü savaşımla tanınan Nestorias, gerek İsa'nın gerekse annesi Meryem'in "cisimsel bir varlık" oldukları görüşünü savunuyordu. "İsa, Meryem'in oğlu olduğu kadar, eşi ve kemiğiyle de Davut'un soyundan gelmektedir, ama ululuğunu Tanrının kulu olmasına borçludur " diyor ve Tanrı'nın kulu olmakla " Tanrıdan doğmuş olma " özelliğinin olduğunu ileri sürüyordu.
İlk Nasturi misyonerleri Edessa (Urfa) ve Abiabene'de (Büyük ve Küçük Zap ırmakları arasındaki yöreler) yetişti. Sasanlar'a esir düşen Bizans askerleri ilk Nasturi topluluklarını oluşturdu. Selevkia-Ktesifon Piskoposu İzak, 410 yılında Nasturi manastırlarını birleştirerek bir piskoposluk kurdu. 424'te Nasturi Kilisesi Antakya Patrikliği'nden ayrılarak bağımsız bir mezhep olarak ortaya çıktı ve ruhani başkanlarına Katolikos adını verdi. 489'da Nizip'te yeni bir kilise kurarak Bizans Kilisesi ile tüm ilişkilerini kestiler. Özellikle Hakkari yöresinden yayılan Nasturilik, Sasanlı Devleti'nin verdiği ödünlerle kısa sürede çok geniş bir alana yayıldı.
Konuya ilişkin Nizip'te bulunduğumuz sıralarda Sayın Latif Karadağ Bey'le konuşma şansımız oldu. Belediyenin bu konuda ciddi atılımları olduğunu söyledi. Bence ileriki günlerde bu konuyu takip edin.
elimizde olduğu için gitmeyiz ve kıymetini bilmeyiz ama bir antakya'da stpieere kilisesine akın eden antep'li hemşerilerimiz çok fazla bir antep'li nizip'i ne kdar biliyo önce kendimize tanıtalım ilçe'lerimizi...
arkadaslar turıst barajı gormeye gelıyor zeugmayı gormeye gelıyor gelmısken kılıseyı neden gormesın lutfen nızıp ıcın bencde guzel olur ben o kılıseyın ıcını hıc gormedım hep korkuttular yok tunel var frat altından gecer dıye uydruk seyler anlatıldı gelecek nesıllerede bunlarmı anlatılsın tarıhımıze sahıp cıkmayalımmı kımın ıbadet yerı olursa olsun onemlı olan kımın toprakları ıcerısınde olmasıdır bence nizibe sahip cıkalım derım ben vede tarıhı yerlere.saygılarımla
