nizip sivesi ve kayseri bünyan

Hakan ilginç bir araştırma olmuş ama kafama takılan senin Kayseri Bünyanda ne işin var, Bünyan şivesini nerden duydun.

abi bünyanli bi arkadasimla konusurken kafama takildi ilk. sonrada iyiden iyiye bi bakiyim hele ne i$ dedim.bu sonuclar cikti karsima

Hakan sana gerçekten hayranım, bu kadar şeyi bıkmadan usanmadan araştırıyorsun, helal olsun vallaha, Nizip'e geldiğinde sana Sabrı ustadan halka tatlısı ısmarlayacağım:D

ayrica bu yöreye cok yakin bir köyün ismi ise $IHBARAK köyü arastirdikca cok daha ilginclesiyor birde kücük bir detay gözüme carpti bünyanlilarin dilinde barak demek tüylü köpek demek baraklilar alinmasinda aklima $u geldi acaba zamaninda kardesler arasinda aile ici kavga cikinca bunlar baraklarla savasip düsmanina o asagilayici ismimi verdiler diye düsünüyorum ya da yanibaslarindaki $ihbarak köyüyle 15 km ilermizdeki birecigin konusmasi bile bzimkine benzemiyorda nicin cok uzaklardaki bi kücük ilcenin konusmalari tipatip ayni nerdeyse

Şimdi barak ve bünyan iki önemli benzerlikle dikkat çekiyor. 1. İki şehirde Yavuz Sultan Selim zamanında Osmanlıya geçiyor. 2 Eba Müslim tarafından Türkleştiriliyor. Bu İlk Anadolu Türkleşmesinde Yani Eba Müslim zamanı önemli bir dönüm noktası. Gelenlerin tümü 4-5 aşiretten oluşuyor. Anlaşılan o ki Aşiretlerden muhakkak bölünerek yerleşmeler olmuş. Barak kelimesine kafanı fazla takma. Türkçede bu kelime nünas farklarıyla başka başka anlamlara geliyor. Yani kelimeler zaman içinde birbirine benzemiş. Oysa ki köpek anlamına gelen Barak başka Oymak anlamına gelen Barak ise başka kelimelerdir. Kar Kelimesi gibi. Aslında kar etmek kelimesi ile Kar yağmak kelimesi ayrı yazılır ayrı okunur. Ama artık iki kelimede aynı okunuyor aynı yazılıyor.

Gittikçe ilginçleşiyor, yoksa biz aslında Kayserilimiyiz.

TALAS”I DA ALDIK GETİRDİK Kayseri’nin güzel ilçesi Talas da adını Orta Asya’dan almakta... Bu ismi de almışız getirmişiz Anadolu coğrafyasına... Talas, Milattan sonra 6. yüzyılda Talas nehri kıyılarına kurulmuş bir Türk şehri idi. 9. yüzyılda İslamiyet’in yayıldığı ve şehrin Karahanlı döneminde önemli bir ticaret merkezi olduğu, sonra Moğol istilasına uğradığı anlaşılıyor. Moğollar, şehre “Mengi” adını vermişler. Bugün Orta Asya’daki Talas şehrinden ciddi hiçbir kalıntı kalmamıştır. İkinci bir Talas şehri de Kırgızistan’da var. Bugün 22 bin nüfuslu bu şehir Kırgız Sıradağlarında Talas Alatavı denilen Talas Aladağlarının eteklerinde kurulmuş. Biz de Talas gibi Alatav adını getirmişiz Anadolu’ya. Yahyalı’da Aladağlar var ve bu güzel dağ silsilesinde Türkmenler yaşıyorlar yüzyıllardan beri. Bizim Talas ilçemize gelince bir zamanlar Kiçiköy adı verilen Küçük Talas ile Uluğ Talas adını alan bir büyük Talas’ın varlığından bahsediyor tarihçiler. Talas’ın özbeöz Türk boylarının adını taşıyan mahalle adları bile mevcut. Mesela: Salur Mahallesi gibi. Salur, bildiğiniz gibi 24 Oğuz boyundan birinin adıdır. TALAS’TA HOTEN DERESİ VAR Şimdi dikkat edelim bu isme. Talas’ta Hoten Deresi diye bir mevki adı var. Nereden geliyor bu Hoten ismi dersiniz? Tabii ki, Ata yurdumuzdan. Doğu Türkistan’da Kanlun’dan doğup Hotan vadisini sulayan ve Tarım’a ulaşan Hoten Derya isimli nehrin adıdır bu. Nereden nereye şimdi, değil mi? Evet, ama Türk Tarihi’nde iz sürmek ve yer adlarını da birer ipucu kabul etmek zorundayız. ARGINCIK Hatta gelin şu Argıncık ismine bir bakalım. Argıncık, -cık ekini çıkarınca Argın veya Argun şeklindeki bir isimle bizi karşı karşıya bırakıyor. Tarihte bilinen bir Türk topluluğunun adıdır bu. Hoca Ahmet Yesevi de Argun Türklerinden idi. İşin ilginç tarafı Ata yurdumuzda Çu ve Talas şehirlerini içine alan bölgeye Argu deniliyordu. Ayrıca Kazak ve Altay Türklerine ait de birer Argın isimli oymak bulunuyor. Şimdi Kayseri’de Talas ve Argıncık isimlerinin yan yana bulunması tesadüf mü dersiniz? ISSIK KÖL VE CIRGALAN 16. yüzyıl kayıtlarında Kayseri’de Malya Nahiyesi’ne (Tomarza) bağlı Isık Köl diye bir mezra adına rastlamaktayız. Isık Köl aslında Kırgızistan’da Kungey ve Terskoy Alatavları arasında bulunan bir gölün adıdır. Bu gölün önemli bir yönü de var. Isık Köl’ün batı kıyısında Göktürk dönemi kurganları bulunuyor: Karoy, Kırçin, Cargelan ve Oybulak. Bu kuganlardan Cargelan adını Kayseri’nin Kocasinan ilçesine bağlı Cırgalan köyünün adında bulmak mümkündür. İLİSU Yine 16. yüzyıl kayıtlarında Çukur (Özvatan) ilçesine ve Tomarza’ya bağlı aynı adı taşıyan iki mezra çıkar: İlisu. Yine bu yüzyılda Sarıoğlan, Felahiye ve Çukur yöresinde Türkmen topluluklarından İlisulu diye bir cemaate rastlanır. Pekii, nedir bu İlisu ismi derseniz, bakın şöyledir: Çinlilerin Yili dedikleri, Sincan bölgesinden doğan ve Tanrı dağlarını geçerek Kazakistan sınırını aşan ve Balkaş gölüne dökülen ırmağın adıdır. PALAS Sakaların başkentine Çiğil deniyor. Bundan başka Sakaların Min ve Palaskent adını taşıyan önemli şehirleri var. Bakın şimdi, Kayseri’de de Sarıoğlan ilçesine bağlı Palas isimli bir kasaba mevcut ve Bünyan’da Taçın deresine akan suyun adına da Çiğil deniyor. Buyrun aynı bölgede iki isim daha sizlere. BÜNYAN’IN SAMAĞAR KÖYÜ Bünyan’ın Samağar köyü adını Orta Asya’da Hocend-Nemengan yolu üzerindeki Samağır köyünden alıyor. Bir de 13. yüzyılda İlhanlılar adına Anadolu’yu yöneten vali ve aynı zamanda komutan Samağar Noyan var. Prof.Ahmet Temir’e göre Samağar Noyan, İlhanlılar adına Anadolu’yu yöneten Türkistanlı cesur ve adaletli bir Türktür. Tabii ata yurdumuzdan izleri sürerken Samağar Noyan gibi Emir Zahireddin Mahmud’u da yad etmek gerekir. KAYSERİ’DE UYGUR MAHALLESİ: TAC-I KIZIL Kayseri 1243 Kösedağ savaşından sonra yerle bir edilir. Moğollar, Kayseri kalesini düşürdükten sonra şehirde büyük bir katliam yaparlar. Dağlara kaçabilenler kurtulur, kaçamayanlar Meşhed Ovasında cansız yere serilir. Bu vahşetten sonra Kayseri yeniden toparlanmaya çalışırken mantar gibi şehrin etrafında Oğuz boylarının isimleri görülmeye başlar. Kızık, Kınık, Yazır, Kayı, Salur vs. 14. yüzyılda Kayseri’ye yerleşen Uygur Türkleri de vardır. Bunlar şehrin Tac-ı Kızıl Mahallesini kurarlar. Tac-ı Kızıl ismi, 1329-1333 yıllarında İlhanlılar adına Anadolu valiliği yapan Emir Zahireddin Mahmud’un aile ünvanıdır. Emir Zahireddin Mahmud’un babası Esen Kutluğ da birçok devlet hizmetlerinde bulunduktan sonra Kayseri’ye gelmiş ve burada vefat etmişti. Emir Mahmud, bugün Kayseri’nin Bünyan ilçesinde bulunan ve etrafı kurt başlı süslemelerle bezenmiş Ulu Camii yaptırmıştır. Muhtemeldir ki Bünyan ilçesinde de bir Uygur yerleşimi vardır. Civarda Uygur Camii olarak da bilinen bu camii, Rahmetli İsa Yusuf Alptekin de ziyaret ederek buranın mimari özelliklerini incelemiş ve bu yapının Uygur mimarisi olduğunu belirtmiştir. “YÜCE TEPELERİN AVŞAR YATAĞI” 17. yüzyılın ünlü ozanlarından Karacaoğlan, Erciyes’i anlattığı şiirinde Erciyes dağında Avşar Türkmenlerinin yaylaladıklarını şöyle anlatıyor: Ali dağı Erciyes’in eteği Yiğitler yatağı, sümbül biteği Yüce tepelerin Avşar yatağı Burcu burcu kokar gülün Erciyes BİR TOP ÇİÇEKTİR OL TÜRKİSTAN’DAN Anlaşılan o ki Ata yurdun izlerini sürmek başlı başına bir tez veya kitap konusudur. Buna dil özelliklerini de katarsanız iş daha da geniş bir hacme ulaşır. Mesela, bizim Bünyan’da kullandığımız bir araya gelmek, toplanmak anlamındaki “konneşmek” fiili, Uygur Türkçesindeki “kengeş” toplanmak, istişare etmek, meclis anlamına gelen kelimeden başka bir şey değildir. Sözlerimi Bünyanlı Aşık Mustafa’nın bir şiiriyle noktalamak istiyorum. Aşık, sevgilisi bakın nasıl methediyor: Bir top çiçektir ol Türkistan’dan Giydiğin basmalar Firengistan’dan Şeydalar seslenir gülistandan Ne yaman sevdaların bend etti beni

Kesin olmamakla beraber benim aklıma şu örnek geldi: Tarihçi Murat Bardakçı'dan dinlemiştim, mesela biz Fatih Sultan Mehmed'i çok seviyoruz ama zamanının halk tarafından en sevilmeyen padişahlarından birisiymiş.Çünkü balkanlarda falan iskan politikaları gereği sürekli Anadolu'dan insanları oraya gönderip yerleştiriyormuş.Hatta bu konuda en muzdarip olan Konya,Karaman yöresiymiş.Yavuz'un da hali hazırda bizim buralarda çok kanlar akıttığı rivayetleri göz önüne alınırsa aklıma böyle bir iskan politikasının neticesinde olabilir belki diye geldi.Tabiki sadece tahmin ve kendi öngörüm..

Gadasını aldığım,gözünün yağını yediğim ellerine sağlık hoş bi çalışma...

busenaz;219378 wrote:Gadasını aldığım,gözünün yağını yediğim ellerine sağlık hoş bi çalışma...

Nazlı nereden bahsediyorsun kimin gözünün yağını yedin.:D

yemek kültürleride o kadar yakinki tabii zamanla yasanilan bölgenin iklimine göre yeme kültürü olusmustur ama yine kücük bir detay manti ve yuvalama bir ka$igin icine 40 tane manti sigmiyorsa o manti degildir diyorlar biz yuvalama konusunda ne diyoruz ? bir kasikta 40 yuvalama yoksa o yuvalama olmamistir icindeki malzemelerde hemen hemen ayni. deniz yildizinin öngörüsürü bi görüste ben ekleyeyim cülüs kelimesi gelen gideni aratir anlaminda kullaniliyor oysa cülüs demek osmanlida yeni bir padisahin tahta cikisi anlamina geliyor fatih abi ayrica sana da cok tskler cok aydindlatici bilgiler verdin simdi kisacasi yani fatih abi biz türkmenistandanmi geliyoruz orta asyadan orta asya da genis bir cofrafya olduguna göre...bu ayni tip konusmalarimiz $ivemiz bizi ayni a$iretten oldugumuza götürüyor osman abi sana da tskler ...senden daha kapsamli öngörüler bekliyoruz tabiki bize aragazi ceken müslüm abiyede tskler müslüm abi bu yilki motor gezinizi bence bünyana yapin.cok tarihi bir yer ayrica busenaz ögrenmissin güzel kelimeleri nizipli gibi konusuyorsun. müslüm abi merak etme busenazin gözünün yagini yidigi biri var bize demiyor yani :)) kemal cengiz bey de bu konuyu okur ve yorumunu yazarsa biseyler cikartabiliriz...

busenaz ögrenmissin güzel kelimeleri nizipli gibi konusuyorsun. müslüm abi merak etme busenazin gözünün yagini yidigi biri var bize demiyor yani :)) sakallı kardeşim yok vallahi yok gözünün yağını yidiğim biri.ben aslen nevşehirliyim doğma büyüme ankaralıyım.kayseri ve nevşehir yakın iller.ordan bir iki öğrendiğim kelimeler bunlar...

umarim gözünün yagini yidigin biri cikar busenaz:)) ayrica birbirinizin gadasini alir alir oturursunuz:))) hayirli kismetler dilemekten baska bisey diyemiyorum bak müslüm abi unutma bu sefer motor gezinizi nevsehirden baslayip kayseri bünyan sivas malatya antep yaparsiniz hem oradaki nizip izlerini arastirip rapor edersin senin gözlemlerin harika cünkü

ben almıyım sakallı kardeş:)))

hem aglarim hem giderim olmus bu busenaz hem mesaja tesekkür etmissin hemde almiyim demissin ne i$ bu :))) neyse seni süta$a atmak boynumun borcu oldu artik bekle 5 dakkaya ordasin:)) bu konu önemli dagitmayalim baska bildigin kayseri deyimlerini yazarsan sevinirim konunun önemi acisindan

gözüyün çapağına kurban olduğum,kele anam bi bak böğrüm ağrıy..bıldır diyrim tökezidiydim ondan mı oldu ne çok ağrıy hele şuram yokmu pek acıy bak hele bi. derdim neyse bana bi di(söyle)bak dimezsen küserim

busenaz;219400 wrote:gözüyün çapağına kurban olduğum,kele anam bi bak böğrüm ağrıy..bıldır diyrim tökezidiydim ondan mı oldu ne çok ağrıy hele şuram yokmu pek acıy bak hele bi. derdim neyse bana bi di(söyle)bak dimezsen küserim

sana zahmet oluyor ama o yörenin insani olman dolayisiyla bildigin beddularida yazarmisin bögrüm kelimesi ve kele bunlarda yeni cikan kelimeler bunlarda nizipte kullanilan kelimeler yanii... ayrica agriyor=agriy aciyor _aciy $ive tipa tip ayni

sakalli0727;219393 wrote:umarim gözünün yagini yidigin biri cikar busenaz:)) ayrica birbirinizin gadasini alir alir oturursunuz:))) hayirli kismetler dilemekten baska bisey diyemiyorum bak müslüm abi unutma bu sefer motor gezinizi nevsehirden baslayip kayseri bünyan sivas malatya antep yaparsiniz hem oradaki nizip izlerini arastirip rapor edersin senin gözlemlerin harika cünkü

Önümüzdeki sene aynı dediğin güzergahtan motor gezisi düzenledik bile, sana anlatırım.

motor gezinizin günü tarihi belli olursa ban da söyle belki iznim uygun olursa bende katilirim ama motor sürmeyi pek sizin gibi bilmem belki birinin arkasina oturabilirim ama

her iki çalışma da çok güzel olmuş. göçer olan orta asya lıların,aynı yerlere yerleşip kalması mümkün değil zaten. hala göçebe olarak yaşayan türkmen lerin olduğunu da biliyoruz. bu sebeple farklı kültürlerin kaynaşması ile elde edilen yuvalama ve mantı için hem kayseri lilere hem de antep lilere çok teşekkür ediyorum.:D olsada yesek:)